Елорда тарихы

Home » Рефераттар » Елорда тарихы
Рефераттар Комментариев нет

Астана - ЕлордаАстана — Қазақстан Республикасының елордасы. Астанада сегіз жүзден астам адам тұрады. Қазір қаланың аумағы 200 км2 алып жатыр. Қала Қазақстанның орталық бөлігінің солтүстігінде Ақмола облысында, Есіл өзенінің алабындағы өзен маңы жазықтығында орналасқан. Қаланың атауы қазақ тілінен алынған. Қазақша ол сөз елдің бас қаласы дегенді білдіреді. Астана сөзі қазақ тіліне парсы тілінен ауысқан. Онда ол «киелі орын», «босаға» деген мағыналарға ие.

Есіл өзенінің сол жағалауында мыңдаған жылдар бүрын дүниеге келген Қыпшақ сүлтанының әскери ставкасының Қазақстанның жаңа елордасы Астана тарихында өзіндік орны бар. Бозоқ қаласының үйіндісін ашып, оны зерттеу жүмыстарының арқасында қаланың тарихы ілгеріде жатқаны белгілі болды. Бүл өлкеде бүрыннан-ақ адамдар мекен еткен. Палеонтологтар, археологтар сар далада жортуылдаған көшпенділер қорғаны жайлы, сонау оныншы ғасырлардағы Бозоқ секілді қалашықгың қайталанбас қолөнері мен мәдениеті жайлы археологиялық қазбаларды сөйлеткісі келеді. Ол — уақыттың еншісі, ал, біз бүгінге жеткен ең ескі ғимараттар арқылы, Ақмола уездік қалашығының әскери және құрылыстық нығаюы кезеңі жайлы айтамыз. Сол кезеңдегі тарихи жағдайлар Ресей империясының отарындағы алыс мекендерін бақылайтын осындай эскери қамалдарды салғанынан хабар береді. Бір кездері Қараөткел арқылы, аққан Есілдің суы сарқырап жататын. ¥зақ жол жүріп келе жатқан керуен өзеннің жағасына тоқтап, тынысгап алатын еді. Ал кесененің күнмен шағылысқан, ақ күмбезі жолаушыларға ақ сапар тілеп түрғандай. Міне, осындай, ежелгі Сарыарқаның төсінде қала бой көтерді. Астана - ЕлордаБасында қала емес, жай ғана қорған сияқты болатын. Бүлтөңірекке қоныстанған қазақтар жылдың қай мезгілі болсада Қараөткелдің тайыздау жерімен жылқы, түйе малын пайдаланып, жаз жайлауға ал қысқа қыстауға көшіп-қонып жүретін. Өзеннің осы түстағы өзен арнасын жабатын қаратүсті құмнан Қараөткел пайда болған. Ал одан Нүра өзеніне қарай он сегіз шақырым жфді, Ақмола деп атап кетті. Ал күмбезі алыстан көз тартатын кесене Есілдің жағалауында түр. Ол жерде бір кездері өзінің даналығы мен эділдігімен бүкіл сахара танымал болған Нияз би жерленген. Оның экесі Тілеулі батыр қазақ-жоңғар үлт-азаттық соғыс тарихында өзіндік орны бар адам. Аты, аңызға айналған қолбасшы, сардарлар Есет пен Жэнібектің үзеңгілесі болған ол, Аңырақай, Қалмаққырған мен Қарақүмда 1710-1729 жылдары болған жоңғар соғысында қыпшақтың 92 руының эскерін басқарған. Сонымен қатар, лайықты үлды тэрбиелей білді. Кейінірек, Нияз би Абылай ханның беделді кеңесшілерінің бірі болды. Ал күмбезі киіз үйдің шаңырағына үқсайтын, ақ кірпіштен түрғызылған кесене осы өңірдің атына айналды.
1998 жылдың алтыншы мамырында Қазақстан Республикасының Президентінің Қаулысы бойынша, Ақмола атауы Астана болып өзг^эді. 1998 жылы ЮНЕСКО-ның шешімімен Қазақстанға медаль жэне «Әлем қаласы» жоғары атағы берілді. Бүгінде Астана — саяси, экономикалық жэне элеуметтік-мэдени мэселелер бойынша түрлі кездесулер өтетін Еуразия кеңістігінің орталығы болып саналады. Жас Қазақстанның тарихы да бай. Қала 130 жыл бойы, Ақмола аталып келді. Одан кейін, Целинофад, Акмола атанды, енді, Астана қаласы. Он тоғызыншы ғасырдың соңында, Ақмолада 25 адамдық стационар істейтін, ал 1964 жылы Целиноградта 350 дэрігер болды. Бүгінде елордада тамаша медициналық кластер жүмыс істейді. XXI ғасырға ерекше қарқынмен кірген Астананы орталық азиялық феномен деп бекер айтпайды.

LEAVE A COMMENT

Лимит времени истёк. Пожалуйста, перезагрузите CAPTCHA.